„(NIE)perfekcyjna kolekcja porcelany Marka Kruczka”
Kolekcjonowanie porcelany bardzo często kojarzy się z poszukiwaniem obiektów idealnych: bez pęknięć, ubytków, przetarć, bez śladów napraw i użytkowania. Takie przedmioty mają oczywiście swoją wartość, zachwycają stanem zachowania, kompletnością i rzadkością. Z czasem jednak coraz bardziej dostrzega się, że historia porcelany nie zapisuje się wyłącznie w obiektach perfekcyjnych.
Uważne patrzenie
Dla mnie kolekcjonowanie to również umiejętność uważnego patrzenia na rzeczy nieidealne. Na porcelanę, która nosi ślady czasu, dawnych właścicieli, używania, przechowywania, czasem także niezbyt szczęśliwych napraw.
Pęknięcie, ubytek czy przetarcie złocenia nie zawsze odbierają przedmiotowi sens. Niekiedy przeciwnie, odsłaniają jego drogę, pokazują, że był częścią czyjegoś stołu, wnętrza, serwisu, kolekcji albo codzienności.
Dlaczego „nieperfekcyjna”?
Właśnie z tej potrzeby powstała „(NIE)perfekcyjna kolekcja porcelany Marka Kruczka”. To zbiór obiektów, które nie zawsze spełniają klasyczne kryteria kolekcjonerskiej doskonałości, ale posiadają inne, często bardzo cenne walory.
Interesujące zdobienie, rzadki motyw ikonograficzny, wartość dokumentacyjna, historyczna lub edukacyjna bywają równie ważne jak idealny stan zachowania.
Wartość obiektów nieidealnych
Takie przedmioty uczą pokory wobec materii. Pozwalają lepiej zrozumieć technikę wykonania, stylistykę epoki, zmienność gustów, a także praktyczny wymiar dawnej kultury stołu. Nie są wyłącznie „uszkodzonymi egzemplarzami”. Są świadectwami, czasem niepełnymi, ale wciąż ważnymi.
W dawnej porcelanie interesuje mnie nie tylko stan zachowania, ale także, a może przede wszystkim, jej zdolność do opowiadania o czasie, w którym powstała. Dlatego w tej kolekcji miejsce znajdują tylko obiekty z widocznym „zębem czasu”: pęknięte, wyszczerbione, przetarte, niekompletne, ale nadal piękne, ciekawe i potrzebne.
Ich wartość nie zawsze da się wyrazić rynkowo. Często polega ona na tym, że pomagają zobaczyć więcej: warsztat, ikonografię, funkcję, ślad ręki malarza lub dawnego użytkownika.
Poniżej prezentuję fotografie wybranych obiektów z mojej prywatnej „(NIE)perfekcyjnej kolekcji porcelany Marka Kruczka”.
To porcelana, która nie udaje doskonałości. Wymaga spokojniejszego spojrzenia, ale właśnie dzięki temu pozwala zobaczyć w dawnym przedmiocie coś więcej niż tylko jego stan zachowania.
