Królewska Miśnia ok 1725 r. czarka malowana przez Annę Elisabeth Wald

Królewska Manufaktura Porcelany w Miśni, ok. 1725 / dekoracja ok. 1730

Böttgerowska czarka herbaciana malatura w typie hausmalerei, Augsburg, Anna Elisabeth Wald

Rzadka czarka herbaciana wykonana z tzw. porcelany Böttgerowskiej, czyli najwcześniejszej twardej porcelany europejskiej produkowanej w Miśni, dekorowana około 1730 roku w Augsburgu przez Annę Elisabeth Wald.

Anna Elisabeth Wald, działająca około 1700 roku i po 1760 roku, należała do najwybitniejszych przedstawicielek augsburskiej szkoły hausmalerei. Dekoracja czarki została wykonana w czerwieni żelazowej, w technice Eisenrot-Camaieu, według grafik Johanna Eliasa Ridingera (1698–1767), znanego bawarskiego rytownika i ilustratora zwierząt oraz scen myśliwskich.

Na zewnętrznej powierzchni naczynia przedstawiono po jednej stronie realistycznie ukazanego psa w pozie węszenia, po drugiej zaś biegnącego zająca uchwyconego w dynamicznym ruchu. Obie sceny podkreślono poziomymi, złoconymi kartuszami.

Wnętrze czarki zdobi stylizowany bukiet kwiatowy utrzymany w tej samej tonacji Eisenrot. Wewnętrzny brzeg naczynia ozdobiono arabeskową bordiurą w złocie, natomiast krawędź oraz pierścień podstawy zostały starannie pozłocone. Czarka posiada również charakterystyczne nacięcie wewnętrzne, określane w języku niemieckim jako Ritzmarke, widoczne od strony pierścienia podstawy.

Malaturę przypisuje się Annie Elisabeth Wald, córce Johanna Aufenwertha (ok. 1670–1749) — złotnika i właściciela warsztatu zdobniczego, uznawanego za jednego z prekursorów dekoracji porcelany w Augsburgu.

Porównywalny egzemplarz znajduje się w zbiorach Muzeum Sztuki w Augsburgu (nr inw. 3962), co potwierdza rzadkość oraz muzealny charakter prezentowanego obiektu.

Johann Aufenwerth i jego córka Anna Elisabeth Wald należeli do najsłynniejszych przedstawicieli augsburskich hausmalerów, czyli niezależnych malarzy-dekoratorów porcelany. Ich pracownia funkcjonowała w pierwszej połowie XVIII wieku, a jej specjalnością były malarskie dekoracje na porcelanie miśnieńskiej, często wzbogacane złoceniem.

Anna Elisabeth Wald była jedną z nielicznych kobiet działających aktywnie jako malarka porcelany. Jej prace charakteryzują się niezwykle precyzyjnym i artystycznym malarstwem figuralnym oraz umiejętnym użyciem złota do obramowania scen i dekoracji brzegów. Wśród stosowanych przez nią motywów dominowały sceny chińskie, myśliwskie oraz przedstawienia zwierząt, często opracowywane na podstawie grafik Johanna Eliasa Ridingera.

Dekoracje tego kręgu powstawały na naczyniach wykonanych z miśnieńskiej porcelany Böttgerowskiej — najczęściej filiżankach, czarkach i kubkach, ale także imbrykach oraz wazach. Złotnicy i malarze związani z warsztatem Aufenwertha tworzyli przeważnie na zlecenie zamożnych mieszczan i arystokracji.

Obiekty te nie były produkowane seryjnie, lecz indywidualnie ozdabiane, dzięki czemu każda dekoracja miała unikatowy charakter. Ich prace należą dziś do najcenniejszych przykładów osiemnastowiecznej hausmalerei.

O Porcelanie

Aktualności

Łowcy Skarbów (TV4)